Udzielając odpowiedzi na zadanie pytanie, należy zacząć od stwierdzenia, że ustawa Prawo budowlane reguluje wymogi prawne dla projektu budowlanego, zupełnie pomijając kwestie projektu wykonawczego. Nie ujmując znaczenia projektowi wykonawczemu w procesie budowlanym wskazać należy, że ustawodawca pozbawił ten dokument normatywnego znaczenia.
W związku z powyższym projekt wykonawczy należy odczytywać jako dokument nieobligatoryjny dla realizacji inwestycji. Powyższe stwierdzenie o fakultatywności projektu wykonawczego w robotach budowlanych musi być jednak uzupełnione o wskazanie na odrębność jaką czyni w tym zakresie ustawa Prawo zamówień publicznych. Udzielane zamówienia na wykonanie robót budowlanych w tym trybie wymaga od zamawiającego obligatoryjnego sporządzenia projektu wykonawczego w przypadku robót, dla których jest wymagane pozwolenie na budowę.
Projekt wykonawczy jest dokumentem uszczegóławiającym projekt budowlany oraz służącym prawidłowemu wykonaniu robót budowlanych. Jest on także dokumentem podnoszącym bezpieczeństwo zamierzenia budowlanego i minimalizującym ryzyko błędów. Z punktu widzenia finansowego natomiast może być instrumentem stanowiącym doskonałą podstawę do rozliczeń z wykonawcą oraz odbioru robót.
Mimo uzupełniającego charakteru projektu wykonawczego w stosunku do projektu budowlanego może się zdarzyć, że obie dokumentacje zawierają niezgodności lub pozostają ze sobą sprzeczności. W tej sytuacji, przyjmując zasadę nadrzędności projektu budowlanego w stosunku do projektu wykonawczego, rozwiązania przyjęte w tym ostatnim, nie mogą być uznane za wiążące. Projekt wykonawczy niezgodny z projektem budowlanym jest bowiem obarczony błędem, co rodzi konieczność doprowadzenia go do zgodności z projektem budowlanym.
Wykonany projekt wykonawczy może także podlegać zmianom. Zmiany te jednak powinny być dokonywane w granicach zatwierdzonego decyzją organu administracyjnego projektu budowlanego. W tym miejscu należy zasygnalizować, że dokonanie odstąpienia istotnego od projektu budowlanego musi poprzedzać uzyskanie decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę. Dopiero uzyskanie tego rodzaju decyzji uprawnia do rozpoczęcia i prowadzenia robot, które objęte są zmianą (por. wyr. WSA w Gliwicach z 22 stycznia 2021 r. II SA/Gl 1365/20, Legalis). W powyższym kontekście, inwestor dążąc do dokonania zmiany projektu wykonawczego, który odbiega w sposób istotny od projektu budowlanego zobowiązany jest najpierw uzyskać decyzję o zamianie pozwolenia na budowę.
Co do zasady, projekt wykonawczy sporządza się w przypadku dużych lub nietypowych inwestycji oraz w przypadku udzielenia zamówień na wykonanie robót budowlanych w oparciu o ustawę Prawo zamówień publicznych. Ze względu na poziom skomplikowania niektórych inwestycji, jest dokumentem podnoszącym poziom bezpieczeństwa, eliminującym ryzyko błędów i pozwalającym na dokonanie prawidłowego rozliczenia robót. Dokument ten jednak będzie spełniał swoje funkcje jedynie w sytuacji pozostawiania w zgodności z projektem budowlanym.
Jeżeli potrzebujesz pomocy w doprowadzeniu dokumentacji projektowej do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami, w tym uzyskaniu stosownych zgód organu budowlanego zapraszamy do kontaktu.